Wcześniejsza spłata kredytu – kiedy bank powinien zwrócić część kosztów?
Wszyscy piszą o sankcji kredytu darmowego. A jest drugi mechanizm, o którym mówi się dziesięć razy mniej — choć dotyczy każdego, kto kiedykolwiek spłacił kredyt konsumencki przed terminem.
Art. 49 ust. 1 ustawy o kredycie konsumenckim: przy spłacie kredytu przed terminem całkowity koszt kredytu ulega obniżeniu o koszty dotyczące okresu, o który skrócono umowę.
Co bank powinien zwrócić po wcześniejszej spłacie kredytu?
Co to znaczy w praktyce?
Spłaciłeś kredyt po 2 latach zamiast po 5? Bank powinien zwrócić Ci proporcjonalną część kosztów — w tym prowizji. Także prowizji „jednorazowej”, pobranej z góry przy uruchomieniu kredytu.
Wyrok TSUE w sprawie Lexitor i stanowisko Sądu Najwyższego
Ten spór był lata temu przesądzony na korzyść konsumentów dwukrotnie:
- TSUE w wyroku C-383/18 (Lexitor, 11.09.2019): obniżeniu podlegają WSZYSTKIE koszty nałożone na konsumenta, nie tylko te rozłożone w czasie;
- Sąd Najwyższy w uchwale III CZP 45/19 (12.12.2019): art. 49 u.k.k. obejmuje także prowizję za udzielenie kredytu.
Wcześniejsza spłata kredytu – o czym jeszcze warto pamiętać?
Trzy rzeczy, o których mało kto pamięta:
- Konsolidacja to też wcześniejsza spłata. Jeżeli brałeś kredyt konsolidacyjny, to stare kredyty zostały spłacone przed terminem — i od każdego z nich może przysługiwać zwrot części kosztów.
- Zwrot powinien nastąpić bez wniosku. W praktyce część kredytodawców rozlicza się automatycznie, część — dopiero po wezwaniu. Warto sprawdzić wyciągi.
- Roszczenie się przedawnia. Dla konsumenta termin wynosi 6 lat, z końcem roku kalendarzowego (art. 118 KC). Kredyty spłacone w ostatnich latach wciąż są „w grze” — ale ten horyzont stale się przesuwa.
I najważniejszy kontrast: SKD wymaga wskazania naruszeń ustawy przez kredytodawcę, oświadczenia i pilnowania rocznego terminu. Zwrot z art. 49 u.k.k. nie wymaga żadnego naruszenia — wystarczy sama wcześniejsza spłata. To dwa niezależne mechanizmy i często sprawdzamy oba przy jednej analizie umowy.
Reprezentuję wyłącznie konsumentów i przedsiębiorców. Nigdy banków, nigdy firm skupujących wierzytelności.
Spłaciłeś lub skonsolidowałeś kredyt? Sprawdź rozliczenie banku
Spłaciłeś albo skonsolidowałeś kredyt w ostatnich latach? Napisz — sprawdzę bezpłatnie, czy bank rozliczył się prawidłowo i czy umowa nie kwalifikuje się dodatkowo do SKD.
Dla ścisłości: wyrok TSUE z 11.09.2019, C-383/18 (Lexitor) — wykładnia art. 16 ust. 1 dyrektywy 2008/48/WE; uchwała SN z 12.12.2019, III CZP 45/19 — prowizja objęta obniżeniem z art. 49 ust. 1 u.k.k. Uwaga: dotyczy kredytów konsumenckich (do 255 550 zł). Przy kredytach hipotecznych obowiązuje odrębna regulacja (art. 39 ustawy o kredycie hipotecznym z 23.03.2017 — dla umów zawartych od 22.07.2017) i orzecznictwo TSUE jest tam mniej korzystne dla kredytobiorców — to temat na osobny wpis.
#KredytKonsumencki #SKD #Lexitor #ZwrotProwizji #RDKkancelaria